The imperative mood in Polish is used to give commands, requests, or suggestions. Imperfective and perfective verbs have imperative forms. Here’s a guide to forming and using the imperative mood in Polish:
Imperfective
We usually use the imperfective imperative verbs to command someone to do something right now at this moment.
- Example:
- Jedz obiad! (Eat your dinner!)
- Rób zakupy! (Do some shopping!)
- Czytaj gazetę! (Read the newspaper!)
Perfective
We use the perfective imperative verbs to command someone to complete something in future, for example:
- Example:
- Zjedz obiad o 14:00! (Eat your at 14:00!)
- Zrób jutro zakupy! (Do some shopping tomorrow!)
- Przeczytaj tę książkę na jutrzejszy egzamin. (Read the book for the exam tomorrow.)
Conjugation
The imperative is used for those we address. The first person plural means: ‘Let us….’ and to form it we add -my to the second person singular. The second person plural is used to address a group and to create it we add -cie to the second person singular. When we want to create a third person, singular or plural, we use niech before third person singular or plural. Proszę acts in a similar way to niech, although, it makes the request more polite.
- Examples:
- Niech usiądzie. (He/she should sit down.)
- Niech idzie. (He/she should go.)
- Proszę usiąść. (Please sit down.)
Formation
The imperative is usually formed by removing e, i or y from the third person singular of the present tense: pisać – (3rd person singular) pisze – (imperative) pisz
- Examples:
- pić – pije – pij
- mówić – mówi – mów
- myć się – myje się – myj się
- uczyć się – uczy się – ucz się
- śmiać się – śmieje się – śmiej się
Verbs that end in:
- -cić, -nić, -sić, -zić, -dzić in the third person singular shorten the soft consonant.
- Examples:
- dzwonić – dzwoni – dzwoń
- płacić – płaci – płać
- kłócić się – kłóci się – kłóć się
💡 If the stem vowel is o, it often transforms to ó.
- Examples:
- pozwolić – pozwoli – pozwól
- robić – robi – rób
- pomóc – pomoże – pomóż
2. -ać, -nąć, -ść
💡a) Verbs that end with -ać will usually take the ending –aj.
- Examples:
- śłuchać – słuchaj
- śpiewać – śpiewaj
- rozmawiać – rozmawiaj
- czytać – czytaj
- mieszkać – mieszkaj
- kochać – kochaj
💡b) Verbs that end with -nąć and -ść will usually take the ending –ij or –yj.
- Examples:
- biegnąć – biegnij
- ciągnąć – ciągnij
- rosnąć – rośnij
- zapomnieć – zapomnij
The imperative hasn’t got one standard rule that fits all. It varies in its formation, which contributes to its complexity.
Imperative | ||||||||
imperfective | perfective | imperfective | perfective | imperfective | perfective | |||
czytać (read) | czytać (read) | przeczytać (read) | robić (do/make) | zrobić (do/make) | pisać (write) | napisać (write) | ||
I | ja | czytam | ……………. | ………………. | ……………. | ………………. | ……………. | ………………. |
you | ty | czytasz | czytaj ……………. | przeczytaj ……………. | rób ……………. | zrób ……………. | pisz ……………. | napisz ……………. |
he/ she/ it | on/ ona/ ono | czyta | ||||||
we | my | czytamy | czytajmy | przeczytajmy | róbmy | zróbmy | piszmy | napiszmy |
you pl | wy | czytacie | czytajcie | przeczytajcie | róbcie | zróbcie | piszcie | napiszcie |
they | oni | czytają | ……………… | ………………. | ……………… | ………………. | ………………… | ………………… |
person | ending | pisać | pracować | przypomnieć | czytać |
ja | – | – | – | – | – |
ty | -ij, -j | pisz | pracuj | przypomnij | czytaj |
on/ona/ono | – | – | – | – | – |
my | -my, -ijmy, -jmy | piszmy | pracujmy | przypomnijmy | czytajmy |
wy | -cie, -ijcie, -jcie | piszcie | pracujcie | przypomnijcie | czytajcie |
oni/one | – | – | – | – | – |